1930’lu yıllarda ABD’nin orta bölgesinde uzun süren kuraklık, şiddetli rüzgarlar ve yıllarca uygulanan denetimsiz tarımsal işleme faaliyetleri verimli toprağın erozyona uğramasına ve çiftliklerin büyük zarar görmesine yol açtı. Rüzgar erozyonunun tarım arazilerini kullanılamaz hale getirmesi üzerine binlerce aile bölgeden göç etmek zorunda kaldı.
220 MİLYON FİDE İLE DEV ORMAN HAMLESİ
Toprak kaybını durdurmak amacıyla Başkan Franklin D. Roosevelt liderliğindeki hükümet, 1935 yılında “New Deal” (Yeni Düzen) politikaları çerçevesinde Büyük Ovalar Orman Projesi’ni (PSFP) hayata geçirdi.
ABD Orman Servisi ve Nebraska Üniversitesi verilerine göre proje kapsamında Teksas’tan Kanada sınırına kadar uzanan hatta yaklaşık 220 milyon ağaç fidesi dikildi. 30 bin civarındaki çiftlikte yürütülen çalışmalarla 240 bin dönümlük alanda toplam 29 bin 900 kilometre uzunluğunda rüzgar koruma şeridi oluşturuldu. Yapılan bu çalışma, ABD tarihinin en büyük ağaçlandırma projelerinden biri olarak kayıtlara geçti.
RÜZGAR KIRICI ŞERİT OLUŞTURULDU
Kamuoyunda “Büyük Ağaç Duvarı” olarak anılmasına rağmen proje, tek parça halinde uzanan blok bir orman yerine altı eyaletteki özel araziler üzerine kurulu binlerce bağımsız rüzgar kırıcı şeritten oluşturuldu. Proje, uygulandığı dönemde özel mülklerde federal bütçe kullanımı ve kurak bölgede ağaçların yaşayıp yaşamayacağı yönündeki tartışmalara da konu oldu.
Uzmanlar, söz konusu şeritlerin aerodinamik prensiplere göre tasarlandığını belirtiyor. Yarı geçirgen yapıya sahip olan ağaç koridorları, rüzgarın bir kısmının geçişine izin vererek sert rüzgar akımlarının yönünü değiştiriyor ve masif engellerin neden olduğu türbülansı engelliyor. ABD Tarım Bakanlığı (USDA) verilerine göre, iyi tasarlanmış rüzgar koruma şeritleri rüzgar altı yönünde ağaç yüksekliğinin 15 katı mesafeye kadar koruma sağlarken, net ürün verimini %20’ye kadar artırabiliyor.
ÇEVRESEL FAYDALARI HALA DEVAM EDİYOR
USDA Ulusal Tarımsal Ormancılık Merkezi ve ABD Orman Servisi tarafından yapılan araştırmalar, 90 yıllık rüzgar kırıcıların günümüzde de kritik işlevler üstlendiğini gösteriyor. Rüzgar hızını düşürerek üst toprak erozyonunu önleyen ve toprak nemini koruyan şeritler; aynı zamanda kar birikmesini dengeliyor, karbon tutumu sağlıyor, hayvancılık için gölge alanlar yaratıyor ve bölgedeki yaban hayatı için habitat oluşturuyor.
